Golyat ve Filistliler Kimdi?


Golyat ve Filistliler Kimdi?-Eski Ahit’i okuduğumuzda akla gelen ilk çatışmalardan biri şüphesiz Davut ve Golyattır. Golyat, 3 metre boylarında zırhlı ve silahlı bir dev, Davut ise elinde sapan tutan genç bir çoban. Anlatının sonunda Tanrı’nın yardımıyla Davut Golyat’ı öldürür ve kısa bir müddet sonra kral ilan edilir. Kutsal Kitaba göre bunlar Filistlilerdi. Özellikle Hakimler ve Samuel kitapları Filistliler ve Yahudiler arasında bir çok savaş ve çatışmaya şahit oluruz. Peki Golyat ve ona eşlik eden ordu nereliydi?

Öncelikle şunu belirtmek lazım ki Antik çağın Filis-T-liler bugünkü Filis-TİN-lilerle alakasızdır. Çünkü bugünkü Filis-TİN-liler Arap olmakla birlikte antik çağın Filis-T-liler’in memleketi Girit idi! Evet yanlış okumadınız:
Girit! Yani antik Yünanlılarla akrabalardı. Peki Kenan, yani günümüz İsrail topraklarında ne işleri vardı öyleyse?
Tarih buna bir türlü somut bir cevap verememiştir ama ilginç tezler vardır. Filistliler M.Ö. 1200-1175 arası Kenan diyarına yerleşirler. Bu Truva savaşından 50-75 sene sonra demektir, ve yine Tunç çağının önemli uygarlıkları olan Hitit ve Mikene’nin ortadan kaybolduğu döneme denk gelmektedir. Truva savaşı aslında Ege’nin o dönemde bulunduğu kaos ortamının iyi bir örneğidir. Kimilerine göre Yunanistan ve Giritte yaşanan iç savaşlar sonrası Filistililer dahil olmak üzere bir çok Antik Yunan kavmi Doğu Akdeniz’e göç etmeyi denemiştir. Miken Greklerinin kentlerini kazan Arkeologlar özellikle M.Ö. 13.-12. yüzyıllarda kentlerin yakıldıklarını tespit etmişlerdir. Kimilerine göre ise bu göçün asıl sebebi Yunanistan’da ve Batı Ege’de yaşanan kıtlık, kuraklık, ve doğal afetler (özelikle deprem) dönemidir. Başkalarına göre ise bu kaos ortamı demir çağın başlangıcıyla demir silahlara sahip olan kavimlerin halen tunç silahlar kullanan uygarlıkları fethetmesinden kaynaklanıyor. Büyük ihtimalle listelenen nedenlerin hepsi kısmen de olsa bu devasa göçlere neden olmuştur.

Mısır Firavunları’nın kayıtlarında bu kavimler “Deniz Kavimleri” olarak bilinirler. Görünüşe bakılırsa Kenan’a yerleşmeden önce özellikle Kuzey Mısır bölgesini defalarca yağmalamışlar, istila etmeye çalışmışlar, ve Mısırlılar için adeta bir başağrısı olmuşlardır. Firavun Merneptah’nın Deniz Kavimleri ile olan savaşları kaydeden Karnak yazıtlarında Firavun düşmanın bir çok askerini esir alırken tasvir edilir. Bu yazıtlarda bahsi geçen Peleset kavmi bir çok arkeologa göre Filistlilerin ta kendisidir.

Kenan’da yerleşen Filistlilerin kentlerinde çok sayıda Miken çanak ve çömleği ortaya çıkarılmıştır. Yani kuşkusuz burada Ege kültürüyle bir bağlantı görmekteyiz. 1 Samuel 13:19-20’de ki ayetten anladığımız kadarıyla Filistliler demir çağına geçiş yapmış bu kavimlerin bir tanesiydi: “Bütün İsrail ülkesinde bir tek demirci yoktu. Filistliler, “İbraniler kılıç, mızrak yapmasın” demişlerdi. Bu nedenle bütün İsrailliler saban demirlerini, kazma, balta ve oraklarını biletmek için Filistliler’e gitmek zorundaydılar.” Filistlilerin demir kullanışı hala tunç silahlar kullanan Yahudi halkına göre askeri açıdan neden üstün ve İsrail için neden büyük bir tehdit oluşturduklarını açıklamaktadır. Gerçekten de teknolojik açıdan üstün olan Filistlileri yenmek için İsrailliler ilahi yardıma muhtaçtı.